چطور فرزندم را برای پیش دبستانی آماده کنم؟ راهکارهای آمادگی برای ورود به پیش دبستانی
هر تغییر کوچکی در زندگی کودک نیازمند زمینهسازی و ایجاد آمادگی قبلی است. بهخصوص تغییری مثل ورود به پیش دبستانی که برنامه زندگی روزمره کودک را تا حد زیادی تغییر میدهد، او را از محیط امن خانه جدا و با مفاهیم و اطلاعات تازه آشنا میکند. از این جهت آمادگی برای پیش دبستانی، چه از نظر روحی و چه از نظر جسمی برای موفقیت هرچه بیشتر این دوره ضروری است. برای آنکه کمک کنیم این گام بزرگ را آگاهانه و با کمترین چالش و دغدغه بردارید، در این مقاله قصد داریم چند راهکار خوب برای آمادهسازی کودک جهت ورود به پیش دبستان در اختیارتان قرار دهیم. همراه ما باشید.
۱. بازید از مرکز پیش دبستانی
اولین و ابتداییترین راهکار موجود، بازدید از مرکز پیش دبستانی همراه با فرزندتان است. میتوانید قبل از نامنویسی کودک، سری به مرکز پیشدبستانی بزنید، حیاط و زمین بازی آن را ببینید و مطمئن شوید فرزندتان در چنین فضایی احساس راحتی و اعتماد میکند و از تماشای بازی و تفریح بچهها لذت میبرد. این بازدیدها همچنین به آشنایی کودک با محیط و ساختمان مدرسه کمک میکنند. حتی میتوانید با بازدید از محل سوارکردن سرویس مدرسه و تماشای کودکانی که در انتظار سرویس هستند، او را با روال مدرسه رفتن آشنا کنید.
۲. تمرین حضور در پیش دبستانی با بازی
پیشدبستانی را با بازی به کودک بشناسانید تا ذوق و هیجان بیشتری برای آن داشته باشد. میتوانید با وانمود به حضور در پیش دبستان، موقعیتهای مختلف را با کودک تمرین کنید تا از قبل شناخت کافی نسبت به آنها داشته باشد. انواع بازیها و سرگرمیها، آواز خواندن و قصه گفتن، آویزان کردن لباسها، گوش دادن به مربی و تمام موقعیتهای دیگر را شبیهسازی کنید تا جای نگرانی در ذهن کوچک فرزندتان باقی نماند.
۳. قصه گویی و داستان خوانی
کودک دلبند شما عاشق قصه شنیدن است. قصهها ذهن او را خلاق، قدرت تصویرسازی را بیشتر و مهارت شنیداری او را تقویت میکنند. این مهارت جزو مهارتهای مهم در سنجش آمادگی تحصیلی بهشمار میرود.
از آنجا که بخش زیادی از ساعات پیش دبستانی با قصه گفتن مربی میگذرد، جهت آمادگی برای پیش دبستانی در خانه برای بچهها داستان بخوانید تا اضطراب آنها از حضور در محیط پیش دبستان و اتفاقاتی که در آن رخ میدهد کمتر شود.
بهتر است سراغ کتاب داستانهای ریتمدار مثل کتاب شعر بروید. حتی میتوانید در میان داستان یا در انتهای آن، از او درمورد احساسش به شخصیتها بپرسید یا از او بخواهید آخر قصه را حدس بزند. اینطوری یاد میگیرد که در کلاس آمادگی چطور نتیجه قصه را حدس بزند.
۴. گوش دادن به نگرانیها
نگرانیهای ذهن کودک را بیپاسخ و حل نشده نگذارید. به جای آنکه با یک جمله «کلاس جای خوبیه» زحمت خود را کمتر کنید، سعی کنید یکی یکی و با حوصله به سوالات و نگرانیهای فرزندتان گوش دهید و به او بفهمانید هر احساسی که دارد، شادی، هیجان، استرس یا غم، کاملا طبیعی است و به مرور زمان با نشستن کنار هم کلاسیها برطرف میشود. اینطوری کودک یاد میگیرد که تغییرات بزرگ میتوانند ترسناک باشند و ترسیدن تا زمانی که مانع انجام کارها نشود، هیچ اشکالی ندارد!
۵. توجه به پیامهای غیرکلامی
کودکانی که احساسات خود را با حرف زدن بیان نمیکنند، حتما ترس و نگرانی خود را با پیامهای غیرکلامی به شما منتقل میکنند و باید خوب به این پیامها دقت کنید. خشم و پرخاشگری، گوشهگیری یا اضطراب کودک و عدم تمایل به جداشدن از شما در کنار پسروی رشد یک زنگ خطر بزرگ است. نمونهای از پسروی رشد، درخواست کودک از شما برای انجام کارهایی است که تاکنون میتوانست بهتنهایی انجام دهد. سعی کنید این پیامهای غیرکلامی را بشناسید و درک کنید که این تغییر در زندگی کودک بسیار بزرگ و نیازمند حمایت، صبر و پرورش بیشتر از جانب شماست.
۶. تقویت خودآگاهی کودک
کودک قبل از شروع پیش دبستانی باید شناخت و آگاهی کافی نسبت به خود داشته باشد. این شناخت بهمراتب اهمیت بیشتری نسبت به شناخت و آگاهی او از دیگران دارد. جهت آمادگی برای پیش دبستانی به کودک کمک کنید اطلاعاتی مثل آدرس محل زندگی، سن و شماره تلفن خانه را یاد بگیرد یا حتیالامکان با یادگیری حروف الفبا قادر به نوشتن آنها باشد. این اطلاعات علاوه بر آنکه خودآگاهی کودک را تقویت میکنند، خیلی وقتها به درد او میخورند. برای یادگیری اطلاعات سختتر مثل شماره تلفن میتوانید از ملودی آهنگ موردعلاقه کودک استفاده کنید تا اعداد بهتر در ذهن او بنشینند.
۷. آموزش اصول اولیه بهداشت
اگرچه مربی پیش دبستان اصول اولیه بهداشت را به کودکان میآموزد، پیشنهاد میکنیم با آموزش مسائلی مثل شستن دستها قبل از غذاخوردن، پوشاندن دهان هنگام عطسهکردن، فاصله محترمانه از کودکان بیمار، پاککردن اطراف دهان بعد از غذاخوردن، شستشوی دستها بعد از دستشویی، نمالیدن چشمها با دست آلوده، نخوردن میوههای نشسته، نخوردن میوه و خوراکیهای دیگران و … او را با اهمیت رعایت بهداشت و تاثیر آن بر سلامت خود و همکلاسیهایش آشنا کنید. حتما کودک را نسبت به خوراکیهای غیربهداشتی و مضر یا ممنوع کاملا آگاه کنید.
۸. تشویق و تمرکز روی زندگی اجتماعی
مقدمه شرکت در کلاسهای پیش دبستانی، آمادگی برای کنارآمدن با کودکان همسال در مدتزمان نسبتا طولانی است. بسیاری از کودکانی که این مهارت را از قبل کسب نمیکنند، در فعالیتهای گروهی با مشکل مواجه میشوند. یاد نمیگیرند وسایلشان را به اشتراک بگذارند، نوبت بگیرند یا اصلا با بچههای دیگر بازی کنند. اگر فرزند شما قبلا تجربه حضور در مهدکودک را نداشته و این مهارت را کسب نکرده، برای جلوگیری از این اتفاق میتوانید بازی گروهی و فعالیت اجتماعی را در برنامه آمادگی برای پیش دبستانی بگنجانید.
۹. خداحافظی موثر
قرار نیست کودکتان راه خانه را گم کند یا دیگر به خانه برنگردد! این اطمینان را به او بدهید تا نگرانی و اضطراب جدایی بیش از این به او آسیب نزند. چند روز اول بیشتر به آمادهکردن کودک برای خداحافظی اهمیت بدهید و برایش وقت بگذارید. در عین حال نه پروسه خداحافظی را طولانی کنید نه ناراحتی خد را نشان دهید. شما که مطمئن و خیالآسوده به نظر برسید، این اطمینان به قلب کودک نیز منتقل میگردد.
طبیعی است تا چند هفته اول کودک با عواقب اضطراب جدایی مثل گریهکردن و بیمیلی به جداشدن از شما دستوپنجه نرم کند. در این بازه زمانی حساس باید رفتار مثبتی از شما ببیند تا تمام احساسات نگرانکننده را فراموش کند.
حرف آخر
اگر بتوانید این انتقال بزرگ را با موفقیت پشتسر بگذارید، بعد از آنن کودک برای ورود به کودکستان و شروع کلاس اول یا حتی سالهای بالاتر کمتر به مشکل برمیخورد. راهکارهای ذکرشده در این مقاله با زمینهسازی جسمی و ذهنی، آمادگی برای ورود به پیش دبستانی را بالا میبرند و امتحان کردن آنها یقینا نتایج خوبی بهدنبال خواهد داشت.
چنانچه شما عزیزان این روشها را امتحان کردهاید یا اطلاعات بیشتری در این زمینه دارید، مشتاق شنیدن نظرات ارزشمندتان هستیم.
