راهکارهای ترغیب کودکان به مطالعه در تعطیلات

مقدمه

تعطیلات، چیزی است که کودکان مشتاقانه منتظر آن هستند. تعطیلی مدارس، بهترین فرصت برای بازی کردن، خوش گذرانی با دوستان و دوری از درس و کتاب است. با این حال بررسی‌ها نشان می‌دهد که فعال نگه داشتن ذهن کودکان در تعطیلات، اهمیت بسیاری دارد و مطالعه، یک روش بسیار موثر و اثبات شده برای تقویت قوای ذهنی کودکان است. با این حال واداشتن کودکان به مطالعه، آن هم در طی تعطیلات کار چندان آسانی نیست. اما نگران نباشید! راهکارهای ساده‌ای برای ترغیب کودکان به مطالعه در تعطیلات وجود دارد که در مطلب امروز قصد داریم به معرفی آنها بپردازیم. آنها را امتحان کنید تا ببینید کدام‌ها برای کودک شما موثر واقع می‌شوند.

اهمیت ترغیب کودکان به مطالعه در تابستان

درست مانند یک عضله، مغز نیز به ورزش منظم نیاز دارد. مثلاً اگر به ورزش منظم عادت داشته باشید و ناگهان دست از ورزش کردن بکشید، وزن و هیکل شما بهم می‌ریزد. در طی تعطیلات، همین اتفاق برای مغز فرزندان ما نیز می‌افتد. به همین دلیل است که یک برنامه مطالعه سبک (حتی مطالعه کتاب‌های غیردرسی) می‌تواند به کارکرد ماهیچه‌های مغز آنها کمک کند. مطالعه کودکان در زمان استراحت تعطیلات، مغزشان را فعال نگه می‌دارد، مهارت خواندن و حل مسئله را تقویت می‌نماید و به آنها کمک می‌کند که راحت‌تر به مدرسه و روتین مطالعه درسی بازگردند.

توصیه‌های موثر برای ترغیب کودکان به مطالعه در تعطیلات

تشویق کودکان به مطالعه در تابستان باید به صورت غیر مستقیم و با روش‌های خلاقانه انجام شود تا موثر واقع شود. کودکان فوق العاده باهوش هستند و معمولا در مقابل کارهایی که مجبور به انجام آنها باشند، گارد می‌گیرند. راهکارهای زیر را امتحان کنید تا ببینید کدام یک برای کودک شما مفید خواهد بود.

تبدیل شدن به یک الگوی خوب

حتما شنیده‌اید که کودکان از رفتار شما الگو می‌گیرند، نه از حرف‌هایتان! این مسئله در همه موارد صدق می‌کند؛ حتی تشویق به مطالعه. بهترین راهکار برای ترغیب کودکان به مطالعه، تشویق غیر مستقیم آنهاست. چگونه؟ الگوی خوبی برای مطالعه باشید. هر روز، زمان خاصی را به مطالعه اختصاص دهید. در این کار ممارست داشته باشید و درباره حس خوبی که از مطالعه به دست می‌آورید، با فرزندتان صحبت کنید.

خواندن کتاب‌ها و داستان‌های آشنا

هنگامی که بحث مطالعه کودکان به میان می‌‌آید، خواندن کتاب‌های آشنا و تکراری می‌تواند برگ برنده شما باشد. در واقع مطالعه مکرر یک کتاب نه تنها ایرادی ندارد بلکه به ایجاد روال ثابت کتابخوانی کمک می‌کند. بازخوانی چندین باره کتاب‌ها به کودکان کمک می‌کند تا ساختار داستان‌ها را عمیقا درک کنند و به خاطر بسپارند. همچنین این کار به بهبود حافظه، تقویت دقت و سرعت مطالعه آنها کمک می‌کند. کودکان با مطالعه کتاب‌های تکراری به آنها مسلط می شوند و بنابراین اعتماد بنفس بیشتری برای خواندن کتاب‌های جدید پیدا می‌کنند.

کتاب خواندن نوبتی

اگر کتاب جدیدی برای کودک خود تهیه کرده‌اید، می‌توانید در دفعات اول آن را نوبتی بخوانید. ابتدا شما کتاب را برای کودک‌تان بخوانید و سپس او این کار را انجام دهد. بدین ترتیب، فرزند شما تسلط بیشتری بر مطالعه کتاب پیدا خواهد کرد و انگیزه لازم برای خواندن کتاب به تنهایی را بدست می‌آورد.

هدیه دادن کتاب

هدیه دادن کتاب‌های مورد علاقه کودکان، یکی از بهترین روش‌هایی است که می‌توانید برای ترغیب آنها به مطالعه امتحان کنید. اگر مطمئن نیستید فرزند شما به چه کتاب‌هایی بیشتر علاقه دارد، می‌توانید به همراه او برای خرید کتاب بروید. فقط توجه داشته باشید که هر بار فقط یک یا دو کتاب برای او تهیه کنید و با هم قرار بگذارید که پس از مطالعه کامل آنها، کتاب‌های جدیدی هدیه خواهد گرفت.

مسابقه کتابخوانی

کودکان عاشق رقابت هستند؛ خصوصا اگر قرار باشد با بزرگترها و والدین خود مسابقه دهند. برپایی یک مسابقه کتابخوانی خانوادگی، ایده بسیار جالبی برای ترغیب کودکان به مطالعه است. هر یک از اعضای خانواده یک کتاب (متناسب با سن و علائق خود) انتخاب می‌کند. یک زمان مشخص برای شروع مسابقه در نظر بگیرید. برنده مسابقه، کسی است که زودتر از بقیه بتواند کتاب خود را به پایان برساند و به سوالات سایرین در مورد کتابی که خوانده است پاسخ دهد. 

خرید مجموعه کتاب

آیا می‌دانستید کودکان به مطالعه کتاب‌هایی که به صورت مجموعه هستند، بیشتر علاقه نشان می‌دهند؟ درست مانند ما بزرگترها که عاشق سریال‌ و دنبال کردن قسمت‌های مختلف آن هستیم. کافی است مجموعه کتاب مورد علاقه کودک‌تان را پیدا کنید و تا قبل از تمام شدن یک جلد از آن، بقیه جلدها را در اختیارش قرار ندهید! این کار کنجکاوی کودکان را برمی‌انگیزد و باعث می‌شود که زمان بیشتری را به مطالعه اختصاص دهند تا زودتر به جلد بعدی کتاب برسند.

همراه داشتن کتاب

موقع خارج شدن از خانه از کودک‌تان بخواهید که کتاب مورد علاقه‌ خود را بردارد و به همراه بیاورد. در موقعیت‌هایی که ممکن است معطل شوید (مانند صف بانک، مطب، ایستگاه اتوبوس، مسافرت و …) به جای بازی با تبلت و گوشی، کودکان را به خواندن کتاب تشویق کنید. 

دادن حق انتخاب

دنیای پیرامون کودکان پر از قوانین و چهارچوب‌های از پیش تعیین شده است. بنابراین آنها بندرت این فرصت را پیدا می‌کنند که تصمیم گیرنده اصلی باشند! اگر به آنها اجازه دهید در مورد کتابی که قرار است بخوانند خودشان تصمیم بگیرند، به احتمال زیاد ذوق و شوق بیشتری برای مطالعه آن خواهند داشت. انتخاب کتابی که می‌خواهند بخوانند، علاوه بر افزایش اعتماد بنفس به تقویت ریسک پذیری کودکان نیز کمک می‌کند و به آنها می‌آموزد که مسئولیت انتخاب‌هایشان را به عهده بگیرند.

برنامه ریزی برای تعطیلات

یکی از کارهای رایجی که والدین کودکان و نوجوانان در شروع تعطیلات انجام می‌دهند، برنامه ریزی برای پرداختن به تفریحات و فعالیت‌های سرگرم کننده است. در لیست برنامه‌های مدنظرتان برای تعطیلات حتما مطالعه کتاب را بگنجانید. با فرزندتان مشورت کنید و با توجه به نظر و میزان علاقه او، دو یا چند روز در هفته را به مطالعه اختصاص دهید. در تعیین زمان مطالعه، سختگیری نکنید؛ بعضی کودکان ترجیح می‌دهند قبل از خواب کتاب بخوانند و بعضی دیگر مطالعه را به خواب بعدازظهر ترجیح می‌دهند. مسئله مهم، گنجاندن مطالعه در روتین کودک‌تان و تشویق برای پایبندی به آن است.

جایزه دادن

به تلاش‌های فرزندتان برای مطالعه منظم توجه کنید و به آنها واکنش مثبت نشان دهید. با تشویق‌های کلامی یا مشخص کردن پاداش‌های کوچک هفتگی یا ماهانه می‌توانید کودک‌تان را به کتابخوانی ترغیب کنید. پاداش کودک‌تان می‌تواند رفتن به سینما، خرید خوراکی مورد علاقه، بازی در شهربازی یا حتی خرید کتاب‌های جدید به عنوان جایزه باشد. این کار به فرزندتان نشان می‌دهد که تلاش‌های او برای تقویت یک عادت مثبت (کتابخوانی) برای شما بسیار مهم است و از او قدردانی می‌کنید.

حرف آخر

مطالعه کودکان در تعطیلات، اهمیت بسیاری دارد. با این کار، آنها آمادگی بیشتری برای حضور مجدد در مدرسه خواهند داشت و راحت‌تر به روال منظم سال تحصیلی بر می‌گردند. علاوه بر این، مطالعه در تعطیلات به حفظ عملکرد مطلوب مغز، تقویت مهارت خواندن و بهبود تمرکز کودکان کمک می‌کند. راهکارهای متنوعی برای ترغیب کودک‌تان به مطالعه در تعطیلات وجود دارد که در بخش‌های فوق به مهم‌ترین آنها پرداختیم. اگر ترفند موثر دیگری برای تشویق کودکان به کتابخوانی می‌شناسید، لطفا آن را در بخش نظرات با ما درمیان بگذارید.